ΔΗΛΩΣΗ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ 9η ΜΑΙΟΥ, "ΗΜΕΡΑ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ

Δημοσιεύθηκε στις 10/05/2012 07:16
Με αφορμή τη σημερινή επέτειο από την Δήλωση του Robert Schuman, του Γάλλου Υπουργού Εξωτερικών, που πραγματοποιήθηκε στις 9 Μαΐου 1950 και οδήγησε στη δημιουργία της Ευρωπαϊκής Ενωσης, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εξέδωσε το παρακάτω μήνυμα :  

"Ώρα για αποφάσεις: δράση για την ανάπτυξη, δράση για την απασχόληση"

  1. Εισαγωγή
Η οικονομική κρίση κατέδειξε ότι η ανάπτυξη που τροφοδοτείται από χρέος δεν είναι βιώσιμη. Για να αντιμετωπίσει την κρίση, η ΕΕ δρομολόγησε μία ριζική αναδιάρθρωση των δομών της οικονομικής διακυβέρνησης (ιδίως στη ζώνη του ευρώ) και του χρηματοπιστωτικού της τομέα. Η αναζήτηση του τρόπου συνδυασμού της δημοσιονομικής εξυγίανσης και της σύγκλισης, της σταθερότητας και της ανάπτυξης[1] αποτελούσε πάντα πρόκληση. Τα εν λόγω στοιχεία είναι πλήρως ενσωματωμένα στη νέα οικονομική διακυβέρνηση της ΕΕ και δεν μπορούμε να έχουμε το ένα χωρίς το άλλο: η αναπτυξιακή διάσταση που είναι ενσωματωμένη στις νέες δομές οικονομικής διακυβέρνησης της ΕΕ συμπληρώνει τη διάσταση της εξυγίανσης και τα υγιή δημόσια οικονομικά αποτελούν τη βάση που απαιτείται για την βιώσιμη ανάπτυξη. Η οικονομική κατάσταση παραμένει ευάλωτη και  ποικίλει στα διάφορα κράτη μέλη. Συνολικά, η ΕΕ βρίσκεται σε ήπια ύφεση. Δυναμικές ενέργειες σταθεροποιητικής πολιτικής απέτρεψαν το ενδεχόμενο πιστωτικής ασφυξίας, αλλά χωρίς περαιτέρω αποφασιστική δράση η ΕΕ δεν μπορεί να αναμένει παρά υποτονική ανάκαμψη κατά το δεύτερο εξάμηνο του τρέχοντος έτους. Τον Οκτώβριο 2011, η Επιτροπή εξέδωσε «οδικό χάρτη για σταθερότητα και ανάπτυξη» [2] με πέντε αλληλένδετα στοιχεία. Κατέστησε σαφές ότι τα στοιχεία αυτά πρέπει να εφαρμοστούν από κοινού καθώς τα μέτρα θα αλληλοενισχύονται. Στόχος της δέσμης αυτής είναι να σπάσει τον φαύλο κύκλο της χαμηλής ανάπτυξης, να περιορίσει τις εντάσεις στις αγορές κρατικών χρεογράφων και τις αδυναμίες του τραπεζικού τομέα, καθώς και να δημιουργήσει έναν θετικό κύκλο εύρωστης και βιώσιμης οικονομικής ανάκαμψης. Η Επιτροπή κάλεσε την ΕΕ:
  1. να δώσει αποφασιστική απόκριση στα προβλήματα της Ελλάδας
  2. να ενισχύσει τους μηχανισμούς προστασίας της ζώνης του ευρώ από την κρίση
  3. να ενισχύσει το τραπεζικό σύστημα, ιδίως μέσω ανακεφαλαιοποίησης
  4. 4.   να επισπεύσει την εφαρμογή πολιτικών που ενισχύουν της σταθερότητα και ανάπτυξη
  5. να οικοδομήσει μια περισσότερο εύρωστη και ολοκληρωμένη οικονομική διακυβέρνηση.
Στους περισσότερους από τους τομείς αυτούς έχει σημειωθεί σημαντική πρόοδος (συνοψίζεται συνοπτικά στο σημείο 3 του  παρόντος εγγράφου) και δημιουργούνται οι όροι για βιώσιμη ανάπτυξη στο μέλλον. Το τέταρτο στοιχείο -επίσπευση της εφαρμογής πολιτικών που ενισχύουν τη σταθερότητα και ανάπτυξη- τίθεται σήμερα στο προσκήνιο και χρειάζεται να επιδιωχθεί με την ίδια αποφασιστικότητα και ταχύτητα όπως και τα υπόλοιπα στοιχεία. Στην στρατηγική Ευρώπη 2020, η ΕΕ υιοθετεί μία αναπτυξιακή στρατηγική σε παγκόσμιο επίπεδο και έχει θεσπίσει τις νέες δομές οικονομικής διακυβέρνησης που απαιτούνται για την επίτευξη των στόχων της. Στο μήνυμα αυτό για την ημέρα της Ευρώπης, η Επιτροπή καλεί όλους τους ενδιαφερόμενους φορείς στην Ευρώπη να εντείνουν τις προσπάθειες τους για ανάπτυξη και δημιουργία θέσεων απασχόλησης επιταχύνοντας την υλοποίηση της στρατηγικής «Ευρώπη 2020», η οποία αποτελεί την κατάλληλη πλατφόρμα για κάθε νέα αναπτυξιακή πρωτοβουλία. Η Επιτροπή πρότεινε προϋπολογισμό υπέρ της ανάπτυξης για το 2013 και για την περίοδο 2014-2020. Έχει υποβάλει νομοθετικές και λοιπές προτάσεις που μπορούν από σήμερα να αρχίσουν να αποδίδουν αποτελέσματα όσον αφορά την ανάπτυξη και την επανένταξη στην αγορά εργασίας. Αυτό που χρειάζεται επειγόντως είναι η συλλογική πολιτική θέληση των κρατών μελών να αποφασίσουν σήμερα σχετικά με τις προτάσεις αυτές. Αυτή θα είναι η απάντηση που περιμένουν το κοινό και οι διεθνείς μας εταίροι, καθώς και μήνυμα ελπίδας και δραστηριοποίησης που μπορεί να δοθεί μόνο μέσω κοινής δράσης που εμβαθύνει την οικονομική και κοινωνική μας ολοκλήρωση.
  1. Βασικά στοιχεία για την επιτάχυνση της ανάπτυξης
Για να αναπτυχθεί η ΕΕ σε ρυθμούς που επαρκούν για να δημιουργηθούν θέσεις απασχόλησης, να χρηματοδοτηθούν άκρως αναγκαίες επενδύσεις, να αρθούν τα διοικητικά εμπόδια και να απλουστευθούν οι κανόνες για τις ΜΜΕ, καθώς και να υποστηριχθούν τα συστήματα κοινωνικής ασφάλισης της Ευρώπης απαιτείται ένας συνδυασμός στοιχείων. Ο συνδυασμός διάφορων πρωτοβουλιών σε επίπεδο ΕΕ θα μπορούσε να μας δώσει ένα σαφές σχέδιο για επιτάχυνση της εφαρμογής της στρατηγικής «Ευρώπη 2020» και κατά συνέπεια της δράσης για ανάπτυξη και απασχόληση στην ΕΕ το 2012.     Σταθεροτητα: 
  • Κάθε κράτος μέλος πρέπει να συνεχίσει τη στρατηγική του για τη δημοσιονομική εξυγίανση τηρώντας τις παραμέτρους που καθορίστηκαν σε επίπεδο ΕΕ δυνάμει των νέων διαδικασιών οικονομικής διακυβέρνησης. Για τα περισσότερα από τα κράτη αυτά, η διόρθωση του υπερβολικού δημοσιονομικού ελλείμματος εξακολουθεί να αποτελεί προτεραιότητα. Οι σταθερές επιδόσεις στο πλαίσιο των μεσοπρόθεσμων παραμέτρων της ΕΕ θα συμβάλλουν στην οικοδόμηση εμπιστοσύνης στις αγορές, με συνέπεια τη μείωση του κόστους δανεισμού για ορισμένα κράτη μέλη ενώ επίσης θα δώσουν τη δυνατότητα σε όσους έχουν ευρύτερα δημοσιονομικά περιθώρια να αυξήσουν τις επενδύσεις που ενισχύουν την ανάπτυξη.
Ευνοϊκεσ για την αναπτυξη διαρθρωτικεσ μεταρρυθμισεισ: Για να επανακτήσουν την ανταγωνιστικότητά τους, πολλά κράτη μέλη πρέπει να προβούν σε μεταρρύθμιση των αγορών εργασίας τους, να δημιουργήσουν καλύτερες συνθήκες για τις επιχειρήσεις και να προσαρμόσουν τη φορολογική νομοθεσία τους ώστε να καταστούν ευνοϊκότερα για την απασχόληση. Στις 30 Μαΐου η Επιτροπή θα δημοσιεύσει τις ανά χώρα ειδικές συστάσεις και για τα 27 κράτη μέλη, στις οποίες θα εξετάζει τις βασικές διαρθρωτικές αδυναμίες τους και θα συνιστά δράση για την αντιμετώπισή τους, έτσι ώστε να βελτιωθούν οι προοπτικές ανάπτυξης. Θα εξεταστεί επίσης, στο συγκεκριμένο πλαίσιο, το θέμα των υπερβολικών ανισορροπιών σε ορισμένα κράτη μέλη. Η ενιαία αγορά της ΕΕ έχει ακόμα αναξιοποίητο δυναμικό για νέες πηγές ανάπτυξης και απασχόλησης. Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο η Επιτροπή πρότεινε την πράξη για την Ενιαία Αγορά και ετοιμάζει τη δεύτερη πράξη για την Ενιαία Αγορά. Πολλά μπορούν να γίνουν σε ευρωπαϊκό και εθνικό επίπεδο με ευνοϊκές για την ανάπτυξη διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις· όπως, για παράδειγμα
  • Πλήρης εφαρμογή της νομοθεσίας που έχει ήδη συμφωνηθεί: η ταχεία εφαρμογή της οδηγίας για τις καθυστερήσεις πληρωμών[3] θα διευκόλυνε την κατάσταση των ΜΜΕ. Αν όλα τα κράτη μέλη έθεταν σε πλήρη εφαρμογή την οδηγία περί υπηρεσιών, εκτιμάται ότι η ΕΕ θα σημείωνε πρόσθετη ανάπτυξή μέχρι και 1,8%. Η Επιτροπή θα υποβάλει προτάσεις στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο του Ιουνίου σχετικά με την καλύτερη αξιοποίηση της οδηγίας περί υπηρεσιών.
  • Άρση των εμποδίων στις βιομηχανίες δικτύου: επιπλέον της αύξησης των επενδύσεων της ΕΕ σε υποδομές του 21ου αιώνα, η ανταγωνιστικότητα των βιομηχανιών μας δικτύου μπορεί να βελτιωθεί, και να εξασφαλίσει οφέλη τόσο στις επιχειρήσεις όσο και στους καταναλωτές. Για παράδειγμα, οι οδικές εμπορικές ενδομεταφορές παραμένουν κλειστές, τα πλοία που μετακινούνται μεταξύ των λιμένων της Ευρωπαϊκής Ένωσης πρέπει να συμμορφώνονται με διατυπώσεις αντίστοιχες με εκείνες που ισχύουν για εισαγωγές από χώρες εκτός ΕΕ και οι φραγμοί εισόδου στην αγορά καθιστούν τις εθνικές σιδηροδρομικές αγορές δαπανηρότερες για τους πολίτες. Υψηλοί φραγμοί εισόδου στην αγορά και ελεγχόμενες τιμές στους τομείς ηλεκτρικής ενέργειας και αερίου αυξάνουν το κόστος για τους τελικούς χρήστες. Χρονοβόρες και αβέβαιες διαδικασίες χορήγησης αδειών καθυστερούν και παρεμποδίζουν άκρως αναγκαίες επενδύσεις – η Επιτροπή έχει υποβάλει προτάσεις[4] για τον περιορισμό των καθυστερήσεων και την καθιέρωση ενιαίας αρχής που θα εκδίδει άδειες για διασυνοριακές επενδύσεις.
  • Ψηφιοποίηση: ως τμήμα της στρατηγικής "Ευρώπη 2020", η Επιτροπή υπέβαλε προτάσεις για την οικοδόμηση ψηφιακής ενιαίας αγοράς. Οι προτάσεις αυτές θα αναπτυχθούν ως μέρος της δεύτερης πράξης για την Ενιαία Αγορά. Από τις εκτιμήσεις διαφαίνεται ότι το ΑΕΠ της ΕΕ θα μπορούσε να αυξηθεί κατά 4% μέχρι το 2020 αν η ΕΕ προβεί στις αναγκαίες ενέργειες για να δημιουργήσει μια σύγχρονη ψηφιακή ενιαία αγορά.
  • Ενίσχυση της καινοτομίας: η καθιέρωση του επί μακρόν αναμενόμενου ευρωπαϊκού διπλώματος ευρεσιτεχνίας θα μειώσει το κόστος από 36.000 ευρώ σε 4.700 ευρώ, και η επίτευξη του ανερχόμενου σε 3% στόχου μας για δαπάνες Ε&Α θα μπορούσε να δημιουργήσει 3,7 εκατ. νέες θέσεις εργασίας και να αυξήσει το ΑΕΠ της ΕΕ κατά 800 δισεκατ. ευρώ μέχρι το 2020.
  • Ενεργοποίηση του δυναμικού της "πράσινης" ανάπτυξης: ενώ η προηγούμενη εκβιομηχάνιση και ανάπτυξη της Ευρώπης στηρίζονταν σε άφθονους και φθηνούς πόρους, κατά τον 21ο αιώνα υπάρχει ανάγκη να εξευρεθούν λύσεις χαμηλών εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα  και αποτελεσματικές σε ό,τι αφορά τη χρήση των πόρων. Η ΕΕ  εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από εισαγόμενη ενέργεια, γεγονός που επηρεάζει αρνητικά το εξωτερικό μας ισοζύγιο. Μια νέα συνδυασμένη πολιτική αποτελούμενη από κανονιστικά μέτρα, μέτρα για την αγορά και προαιρετικά μέτρα είναι αναγκαία για να ενθαρρυνθούν οι επενδύσεις σε ενέργειες που θα μας οδηγήσουν σε πράσινες οικονομίες. Μια τέτοια προσέγγιση[5] μπορεί να αποφέρει πολλαπλά οφέλη. Για παράδειγμα, καθ’ όλο το διάστημα της κρίσης παρατηρήθηκε σημαντική αύξηση της απασχόλησης στην πράσινη οικονομία. Εκτιμάται[6] ότι οι τομείς της ενεργειακής αποδοτικότητας και των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας θα μπορούσαν να δημιουργήσουν 5 εκατομμύρια θέσεις εργασίας έως το 2020. Αυτές οι θέσεις εργασίας απαιτούν διάφορα επίπεδα δεξιοτήτων, επεκτείνονται σε όλη την ΕΕ και έχουν τοπικό χαρακτήρα.
  • Ενίσχυση των πολιτικών απασχόλησης: η πρόσφατη δέσμη μέτρων της Επιτροπής για την απασχόληση[7] ενθαρρύνει τα κράτη μέλη να τονώσουν τη ζήτηση εργασίας, να μειώσουν την φορολόγηση της εργασίας, να στηρίξουν την ανάπτυξη προσόντων σε τομείς με το μεγαλύτερο δυναμικό για τη δημιουργία μελλοντικών θέσεων απασχόλησης, όπως η πράσινη οικονομία, οι υπηρεσίες υγείας και οι ΤΠΕ. Η δέσμη μέτρων προτείνει τη σύσταση μιας ευρωπαϊκής υπηρεσίας απασχόλησης που θα αντιστοιχίζει τους αναζητούντες εργασία με θέσεις απασχόλησης σε διασυνοριακό επίπεδο και θα αυξάνει τη συμμετοχή των κοινωνικών εταίρων. Προτείνει επίσης βασικές μεταρρυθμίσεις που θα καταστήσουν τις αγορές εργασίας πιο δυναμικές, θα ενθαρρύνουν την ευελιξία, θα εξασφαλίσουν κατάλληλες συμβατικές ρυθμίσεις και ευκαιρίες για τους νέους. Σύμφωνα με εκτιμήσεις, μέχρι και 20 εκατ. θέσεις εργασίας θα μπορούσαν να δημιουργηθούν σε περίπτωση που τεθεί σε εφαρμογή αυτή η δέσμη μέτρων.
  • Έμπνευση από εξωτερικές πηγές ανάπτυξης: Επιταχύνοντας τις εμπορικές διαπραγματεύσεις και τις διαπραγματεύσεις για επενδύσεις που διεξάγονται με δυναμικές τρίτες χώρες εταίρους, ιδίως με τις γειτονικές χώρες της ΕΕ. Θα πρέπει επίσης να επιταχύνουμε την έναρξη της ισχύος συμφωνιών που έχουν ήδη συναφθεί και αφορούν το εμπόριο και τις επενδύσεις.
Στοχοθετημένη επενδύση στην ανάπτυξη.
  • Η αλληλεγγύη και το ίδιο το ατομικό συμφέρον των κρατών μελών καθιστούν αναγκαία την εξεύρεση ευφυών τρόπων για τον συνδυασμό της μελλοντικής χρήσης του προϋπολογισμού της ΕΕ με εθνικούς πόρους ώστε να δημιουργηθεί ένας ισχυρός καταλύτης ανάπτυξης. Θα μπορούσε να δοθεί μια ισχυρή ώθηση στις επενδύσεις για την ανάπτυξη βάσει των ακόλουθων θεματικών αξόνων:
  • Σαφέστερη στοχοθέτηση των διαρθρωτικών ταμείων της ΕΕ προς την ανταγωνιστικότητα και τη σύγκλιση: για το 2012 και το 2013, η Επιτροπή πρότεινε την ανακατανομή ορισμένων πόρων των διαρθρωτικών ταμείων με σκοπό να υποστηριχθούν οι ΜΜΕ, καθώς και η κατάρτιση και η απασχόληση νέων. Έκθεση σχετικά με πιλοτικές δράσεις σε οκτώ κράτη μέλη θα υποβληθεί στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο του Ιουνίου. Στις προτάσεις της Επιτροπής για το πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο, προτείνεται να συνδεθεί η χρηματοδότηση από τα διαρθρωτικά ταμεία με τις ειδικές ανά χώρα συστάσεις της Επιτροπής, εξασφαλίζοντας έτσι ότι τα ταμεία θα προωθούν την ανάπτυξη μέσω των διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων, δίνοντας ώθηση στην ανταγωνιστικότητα και τη σύγκλιση και βελτιώνοντας την ικανότητα απορρόφησης.
  • Στοχοθετημένη επένδυση στις υποδομές του 21ου αιώνα: μεγάλο μέρος των υφιστάμενων υποδομών της Ευρώπης στον τομέα των μεταφορών και της ενέργειας είναι πεπαλαιωμένο και ακατάλληλο για την αντιμετώπιση του προβλήματος της κλιματικής αλλαγής, ενώ στα νέα κράτη μέλη υφίστανται τεράστια κενά. Η Ευρώπη έχει μείνει πίσω σε σχέση με τους κύριους ανταγωνιστές της όσον αφορά την ανάπτυξη των ευρυζωνικών υποδομών που απαιτούνται για την πρόσβαση στο Διαδίκτυο υψηλής ταχύτητας. Η Επιτροπή πρότεινε τη διευκόλυνση «Συνδέοντας την Ευρώπη»[8] (50 δισεκατ. ευρώ ως μέρος των προτάσεών της για το πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο) με σκοπό να δημιουργηθούν σε επίπεδο ΕΕ οι σύγχρονοι σύνδεσμοι που είναι αναγκαίοι για τις σιδηροδρομικές μεταφορές, τη διαχείριση της εναέριας κυκλοφορίας και τις ενεργειακές συνδέσεις, καθώς και για να εξασφαλισθούν υψηλής ταχύτητας ευρυζωνικές συνδέσεις και ΤΠΕ στο σύνολο της ΕΕ. Η Επιτροπή πρότεινε επίσης τη χρήση ομολόγων για τη χρηματοδότηση έργων[9] ώστε να συνδυαστούν κατά τρόπο αποτελεσματικό δημόσια και ιδιωτικά κονδύλια με σκοπό την εξεύρεση επενδύσεων για βασικές υποδομές.
  • Αύξηση της δανειοδοτικής ικανότητας της ΕΤΕπ: όπως προτάθηκε το 2011[10], αύξηση κεφαλαίου (ύψους τουλάχιστον 10 δισεκατ. ευρώ) θα βοηθούσε την ΕΤΕπ να επεκτείνει τη δανειοδοτική της ικανότητα στους τομείς στους οποίους χρειάζεται μεγαλύτερη ανάγκη. Οι δανειοδοτήσεις αυτές θα μπορούσαν να διοχετευτούν προς ΜΜΕ, οι οποίες αποτελούν σήμερα τη μεγαλύτερη πηγή δημιουργίας θέσεων εργασίας στην ΕΕ. Η στήριξη της ΕΕ στις δραστηριότητες της ΕΤΕπ θα μπορούσε να προέλθει από την επέκταση των μέσων επιμερισμού του κινδύνου που διαθέτει η τράπεζα – η Επιτροπή είναι πρόθυμη να αυξήσει τη στήριξη από τα διαρθρωτικά ταμεία προς τα έργα που διαχειρίζεται η ΕΤΕπ υπέρ των ΜΜΕ, της έρευνας και καινοτομίας και στον τομέα της ενέργειας.
  • Η φορολόγηση των χρηματοπιστωτικών συναλλαγών ως πηγή εσόδων για την ανάπτυξη: το 2011[11], η Επιτροπή πρότεινε τη δημιουργία κοινού συστήματος φορολόγησης των χρηματοπιστωτικών συναλλαγών προκειμένου ο τομέας αυτός - ο οποίος έχει λάβει κρατικές ενισχύσεις και εγγυήσεις ύψους σχεδόν 5 τρισεκατ. ευρώ - να συμβάλλει κατά τρόπο δικαιότερο στα δημόσια οικονομικά. Τα κράτη μέλη θα μπορούσαν να διοχετεύσουν ένα ποσοστό από τα έσοδά τους προς δημόσιες επενδύσεις υπέρ της ανάπτυξης (επιπλέον της συμβολής που θα μπορούσαν να έχουν οι δράσεις για την ανάπτυξη και τις επενδύσεις που χρηματοδοτούνται από τον προϋπολογισμό της ΕΕ).
  1. Πρόοδος σε σχέση με άλλα στοιχεία του χάρτη πορείας του Οκτωβρίου
Από τότε που η Επιτροπή δημοσίευσε τον χάρτη πορείας τον Οκτώβριο του 2011, έχουν καταβληθεί σημαντικές προσπάθειες για να δοθεί οριστική λύση στα προβλήματα της Ελλάδας.   Έχει συμφωνηθεί ένα δεύτερο πρόγραμμα EE/ΔNT για την Ελλάδα, και έγιναν διαπραγματεύσεις για μια έκτακτη μείωση του χρέους έναντι του ιδιωτικού τομέα. Στην πρόσφατη ανακοίνωσή της «Ανάπτυξη για την Ελλάδα[12]», η Επιτροπή παρέχει πλήρη στοιχεία για τις εντατικές δράσεις στήριξης της Ελλάδας από την ΕΕ. Υπήρξε επίσης σημαντική πρόοδος όσον αφορά την ενίσχυση των μηχανισμών ασφαλείας της ζώνης του ευρώ για την αντιμετώπιση της κρίσης: Το «τείχος προστασίας» για την αποφυγή της μετάδοσης της κρίσης σε άλλα κράτη ενισχύθηκε επιταχύνοντας τη σύσταση του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Σταθερότητας και συνδυάζοντας με αυτόν τους πόρους του Ευρωπαϊκού Ταμείου Χρηματοοικονομικής Σταθερότητας. Τα κράτη μέλη της ΕΕ συνέβαλαν σημαντικά στην αύξηση των πόρων του ΔΝΤ. Το 2011[13] η Επιτροπή προέβη σε διαβούλευση ως προς την σκοπιμότητα διαφόρων δυνατοτήτων έκδοσης ομολόγων σταθερότητας (κοινή έκδοση ομολόγων από την ζώνη του ευρώ). Η Επιτροπή πιστεύει ότι μόλις επιτευχθεί επαρκές επίπεδο δημοσιονομικής εξυγίανσης και αποφευχθεί ο κίνδυνος σε σχέση με το δημόσιο χρέος η ΕΕ θα πρέπει να εξετάσει σοβαρά κάποιο είδος κοινής έκδοσης ομολόγων για  τη ζώνη του ευρώ. Με την μεταρρύθμιση του Συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης, το δημοσιονομικό πλαίσιο της ΕΕ παρέχει ένα άρτιο και βάσει κανόνων σύστημα που εξασφαλίζει την δημοσιονομική πειθαρχία.  Καθορίζει σαφείς τιμές αναφοράς για την ενεργοποίηση προληπτικών και διορθωτικών μέτρων σε περίπτωση υπέρβασης των ορίων. Η εφαρμογή των κανόνων αυτών  βασίζεται σε οικονομική ανάλυση, καθώς και σε νομικές διατάξεις, σε συνδυασμό με μια συνολική εκτίμηση της διαρθρωτικής διατηρησιμότητας των δημόσιων οικονομικών και επιτρέπει μια αντικειμενική διαφοροποίηση μεταξύ κρατών μελών ανάλογα με τα δημοσιονομικά τους περιθώρια και τις μακροοικονομικές τους συνθήκες. Κεντρικό θέμα της εφαρμογής των κανόνων είναι η αξιολόγηση των δημοσιονομικών μέτρων που λαμβάνουν τα κράτη μέλη ιδίως από διαρθρωτική άποψη. Οι αρχές αυτές αντανακλώνται στην στρατηγική δημοσιονομικής εξυγίανσης της ΕΕ η οποία καλεί τα κράτη μέλη εκείνα που διαθέτουν μεγαλύτερα δημοσιονομικά περιθώρια να αντιμετωπίσουν τις δημοσιονομικές τους προκλήσεις στο πλαίσιο των μέτρων που λαμβάνονται για την δημιουργία εμπιστοσύνης στις αγορές. Η μεσοπρόθεσμη οικονομική διατηρησιμότητα θα επιτευχθεί προοδευτικά με τη λήψη αποφασιστικών μέτρων από άποψη διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων και δημοσιονομικής σταθερότητας. Η Επιτροπή εξετάζει επί του παρόντος τα προγράμματα σταθερότητας που υπέβαλαν όλα τα κράτη μέλη έως τα τέλη Απριλίου. Στη βάση αυτή και λαμβάνοντας υπόψη τις εαρινές της προβλέψεις που θα δημοσιευθούν στις 11 Μαΐου, η Επιτροπή θα προτείνει μια κοινή προσέγγιση πολιτικής συνολικά για τη ζώνη του ευρώ στα τέλη Μαΐου, οπότε θα δημοσιεύσει τις ειδικές κατά χώρα συστάσεις της ως μέρος του Ευρωπαϊκού Εξαμήνου του 2012. Οι ενέργειες για την ενίσχυση του τραπεζικού συστήματος,  ιδίως μέσω ανακεφαλαιοποιήσεων, βρίσκεται σε εξέλιξη. Έως τον Ιούνιο του 2012, όλες οι μεγαλύτερες τράπεζες της ΕΕ θα έχουν ενισχύσει την κεφαλαιακή τους βάση σε μια κοινή προσπάθεια που συντονίζει η Ευρωπαϊκή Αρχή Τραπεζών, με τρόπο που δεν οδηγεί σε υπερβολική μόχλευση.  Η αποκατάσταση της χορήγησης δανείων από τις τράπεζες στην πραγματική οικονομία υποστηρίχθηκε και με τις δύο ενέργειες πιο μακροπρόθεσμης αναχρηματοδότησης από μέρους της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας. Η ΕΕ έχει το προβάδισμα ως προς την εφαρμογή των δεσμεύσεων του G20 για τη βελτίωση της ρύθμισης και της εποπτείας του τραπεζικού τομέα. Η δέσμη μεταρρυθμίσεων  θα ολοκληρωθεί τον Ιούνιο όταν η Επιτροπή θα υποβάλει πρόταση για ένα κοινό νομοθετικό πλαίσιο σχετικά με τη διάσωση και εξυγίανση τραπεζών  και επενδυτικών εταιρειών.  Έτσι θα συγκροτηθεί ένα σύνολο μέσων που θα επιτρέψουν την ελεγχόμενη χρεοκοπία χρηματοπιστωτικών οργανισμών που διέρχονται κρίση,  χωρίς αυτό να βαρύνει τελικά τους φορολογούμενους. Έχουν ληφθεί σημαντικά μέτρα για τη διαμόρφωση μιας πιο εύρωστης και ολοκληρωμένης οικονομικής διακυβέρνησης. Οι νέες δομές οικονομικής διακυβέρνησης (βάσει της «εξάδας» μέτρων) έχουν ήδη διαμορφωθεί και τεθεί σε εφαρμογή, ενώ 25 κράτη μέλη έχουν υπογράψει νέα Συνθήκη για τη σταθερότητα, τον συντονισμό και τη διακυβέρνηση στην Οικονομική και Νομισματική Ένωση.  Η Επιτροπή επιδιώκει την ταχεία έγκριση των προτάσεων κανονισμών[14] που υπέβαλε σχετικά με την περαιτέρω ενίσχυση της δημοσιονομικής εποπτείας στη ζώνη του ευρώ.
  1. Τα επόμενα βήματα
Η ΕΕ πρέπει να κινηθεί με την ίδια ταχύτητα και αποφασιστικότητα στην εφαρμογή του αναπτυξιακού θεματολογίου της, όπως έπραξε ήδη στην περίπτωση της δημοσιονομικής εξυγίανσης. Το παρόν σύντομο έγγραφο δείχνει ότι έχουν υποβληθεί πολλές προτάσεις που περιμένουν την υιοθέτησή τους από τα κράτη μέλη και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.  Ενώ η επάνοδος σε ανάπτυξη διαρκείας θα απαιτήσει χρόνο, η κατάσταση μπορεί να αντιστραφεί έως τα τέλη του τρέχοντος έτους εάν ληφθούν τώρα οι αναγκαίες αποφάσεις. Στις 30 Μαΐου, η Επιτροπή θα εγκρίνει μια μείζονα δέσμη προτάσεων ως μέρος του Ευρωπαϊκού Εξαμήνου.  Σε αυτές θα περιλαμβάνονται ειδικές κατά χώρα συστάσεις για κάθε κράτος μέλος, σε βάθος εξέταση της κατάστασης 12 κρατών μελών[15] και μια γενική ανακοίνωση για τα συμπεράσματα που εξήγαγε η Επιτροπή από το Ευρωπαϊκό Εξάμηνο του 2012 σε σχέση με την ευρωπαϊκή οικονομική διακυβέρνηση. Οι ειδικές κατά χώρα συστάσεις της Επιτροπής θα συζητηθούν από το Συμβούλιο EPSCO στις 21 Ιουνίου και το Συμβούλιο ECOFIN στις 22 Ιουνίου. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο που συνέρχεται στις 28 και 29 Ιουνίου θα περατώσει το Ευρωπαϊκό Εξάμηνο του 2012 με βάση τις συστάσεις της Επιτροπής, καθώς και άλλες συνεισφορές από μέρους της μεταξύ των οποίων και δέσμη προτάσεων σχετικά με την εφαρμογή της οδηγίας για τις υπηρεσίες. Στη συνάντηση αυτή η Επιτροπή θα ζητήσει την ταχεία έγκριση των προτάσεων που αναφέρονται στο παρόν έγγραφο, περιλαμβανομένης της έγκρισης ενός φιλόδοξου μελλοντικού προϋπολογισμού για την ΕΕ, ώστε να δημιουργηθούν οι συνθήκες για την επάνοδο σε ανάπτυξη και δημιουργία απασχόλησης σε ολόκληρη την ΕΕ.


[1]               Για περισσότερες λεπτομέρειες βλέπε μεταξύ άλλων: Ευρώπη 2020 – στρατηγική για έξυπνη, διατηρήσιμη και χωρίς αποκλεισμούς ανάπτυξη (COM(2010) 2020,  Ετήσια επισκόπηση της ανάπτυξης 2011 (COM (2011) 11),  Ετήσια επισκόπηση της ανάπτυξης 2012 (COM(2011) 815, Ομιλία του Προέδρου Barroso για την κατάσταση της Ένωσης το 2011.
[2]       COM (2011) 669
[3]       Οδηγία 2011/7/ΕΕ
[4]       COM (2011) 658
[5]       Για περισσότερες πληροφορίες, βλ. Χάρτη πορείας για μια αποδοτική, από πλευράς πόρων, Ευρώπη (COM(2011) 571
[6]       SWD (2012) 92 Εκμετάλλευση του δυναμικού της απασχόλησης της πράσινης ανάπτυξης
[7]       Στοχεύοντας σε μια ανάκαμψη με άφθονες θέσεις απασχόλησης
[8]       Ένα πακέτο ανάπτυξης για τις ολοκληρωμένες ευρωπαϊκές υποδομές, (COM(2011) 676.
[9]       CCOM (2011) 500 και COM (2011) 660 (πιλοτική φάση).
[10]     Ομιλία του Προέδρου Barroso σχετικά με την κατάσταση της Ένωσης το 2011.
[11]     COM (2011) 594.
[12]     (COM (2012) 183
[13]     COM (2011) 818 – Πράσινη Βίβλος για τη σκοπιμότητα της έκδοσης «ομολόγων σταθερότητας»
[14]     COM (2011) 819 και COM (2011) 821
[15]             Μετά την έκθεση της Επιτροπής  για τον μηχανισμό επαγρύπνησης που υποβλήθηκε τον Φεβρουάριο του 2012 (COM (2012) 68).